Kanita
03-08-2009, 23:40
KURANI, ĖSHTĖ NJĖ UDHĖZUES QĖ TĖ DĖRGON KAH E LEHTA
Ne nuk ta shpallėm Kuranin pėr tė munduar ty. Ta shpallėm vetėm kėshillė (pėrkujtim) pėr atė qė frikėsohet. (Ta Ha, 2-3).
Allahu gjatė gjithė historisė sė njerėzve pėr ta gjetur tė vėrtetėn, tė drejtėn dhe pėr tė fituar njohuri nė lidhje me fenė, njerėzve u ka dėrguar libra tė shenjta, dhe nė tė njėjtėn kohė pėr sqarimin dhe pėrcjelljen e kėtyre librave nė mesin e tyre ka dėrguar pejgamber. Nė mesin e kėtyre librave tė shenjta qė kanė zbritur nga ana Allahut gjendet edhe Kurani Famėlartė. Kėshtu qė Kurani ėshtė libri i fundit i shenjtė qė ka zbritur pėr udhrrėfimin e mbar njerėzimit. Allahu veēorinė e udhėrrėfyesit nė njė ajet Kuranor e tregon e kėshtu:
Udhrrėfim pėr njerėz, e zbriti edhe Furkanin (dalluesin e sė vėrtetės nga gėnjeshtra). Ska dyshim se ata qė mohojnė argumentet e All-llahut i pret ndėshkimi i rreptė. All-llahut ėshtė ngadhėnjyes, shpagimtar. (Ali-Imran, 4).
Tė gjitha librat qė i ka zbritur Allahu para Kuranit, janė falsifikua dhe kanė pėsuar ndryshime nga ana e njerėzve, mushrikėve dhe armiqve tė fesė. Dhe si rrjedhojė e kėsaj, kėto libra e kanė humbur origjinalitetin e tyre duke iu shtuar dhe bashkangjitur shumė besėtytni, shumė fjalė tė kota, tė padobishme dhe tė pavlefshme. Ndėrkaq libri i fundit Kurani Kerim deri mė tani nuk ka pasuar ndonjė ndryshim dhe qė nga tani e mė tutje nuk do tė ketė ndonjė ndryshim. Sepse Allahu ėshtė betuar se atė, do ta mbroj deri nė ditėn e kiametet dhe se nuk do ti lė njerėzit, mushrikėt (politeistet), mynafikėt (dyfytyrėshit), armiqtė e fesė apo dike tjetėr ta ndryshoj edhe njė shkronjė tė vetme nė kėtė libėr hyjnorė. Allahu kėtė tė vėrtet nė Kuran e tregon kėshtu:
Ne me madhėrinė Tonė e shpallėm Kuranin dhe Ne gjithsesi jemi mbrojtės tė tij. (Hixhr, 9)
Atij nuk mund ti mvishet e pavėrteta nga asnjė anė; ėshtė i zbritur prej tė Urtit, tė Lavdishmit. (Fussilet, 42).
Siē u pa nga ajetet Kuranore, Allahu qenka mbrojtėsi i Kuranit. Pėr kėtė arsye Kurani ėshtė njė libėr i vėrtet qė nė te, nuk do tė ketė ndryshime gjersa tė ketė natė dhe ditė nė kėtė sipėrfaqe tė tokės. Nė tė njėjtėn mėnyrė edhe urdhrat edhe ligjet edhe kėshillat qė gjenden brenda tij, janė tė vlefshme deri nė ditėn e kiametit. Sepse urdhrat, ligjet dhe kėshillat e Kuranit janė pėr tė gjitha kohėrat. Andaj nėnshtrueshmėria dhe zbatimi i ligjeve, urdhrave dhe kėshillave tė Kuranit pėr njė njeri ėshtė njė dhunti dhe marsi e madhe qė atij i ėshtė dhėnė nga ana e Allahut. Kėshtu qė Allahu rėndėsinė e Kuranit pėr besimtarėt nė njė ajet Kuranor e tregon kėshtu:
Ne ty ta shpallėm librin sqarim pėr ēdo send, udhėzim e mėshirė dhe myzhde pėr muslimanėt (Nahl, 89).
Ēdo njeri qė e mėson dhe e bėnė udhėrrėfyes dhe kėshilltarė tė vetės sė tij Kuranin, do ta mėsoj nė mėnyrėn mė tė mirė qėllimin e krijimit tė tij, qėllimin e ardhjes sė tij nė kėtė botė, rrugėn e fitimit tė xhennetit, dashurisė, rahmetit, mėshirės, dhe kėnaqėsisė sė Allahut, po edhe nė tė njėjtėn kohė ai do tė mėson edhe atė se ēfarė kėrkon Allahu prej njerėzve, ēfarė duhet tė bėjnė njerėzit gjatė gjithė jetės sė tyre nė kėtė botė, cilat vepra duhet vepruar, cilat vepra nuk duhet vepruar, fshehtėsitė e krijimit, moralin mė tė mirė dhe shumė shumė gjėra tjera tė vėrteta.
Njeriu pėrveē kėtyre, nga Kurani mund tė mėsoj edhe pėrgjigjet e pyetjeve nė lidhje me fenė qė mund ti parashtrohen nga ana e njerėzve vetės sė tij. Sepse nė Kuran ēdo pyetje nė lidhje me fenė e ka pėrgjigjen. Allahu nė Kuran thotė:
Dhe ata nuk tė sjellin ndonjė shembull ty, e qė Ne tė mos ta tregojmė tė vėrtetėn, duke tė ofruar shpjegim tė qartė e tė plotė (Furkan, 33).
Sikurse jepet njohuri me ajetet Kuranore pėr ēdo gjė nė lidhje me fenė, edhe nė tė njėjtėn kohė nuk ėshtė lėnė asnjė temė qė njerėzit nė lidhje me atė temė tė pėrēahen nė mesė vetės. Duke u nisur nga kjo Allahu nė njė ajet Kuranor tregon se njėra nga shkaqet e zbritjes sė Kuranit ėshtė edhe sqarimi i temave pėr tė cilat njerėzit ishin pėrēarė nė mes veti:
Ne nuk ta shpallėm ty pėr tjetėr Kuranin, vetėm qė tu sqarosh atyre atė pėr ēka u pėrēanė, e (ta zbritėm) qė tė jetė udhėzim e mėshirė pėr njerėzit qė besojnė. (Nahl, 64).
Nė ajetin e mė sipėr pėrmendur njoftohet se, Kurani pėr besimtarėt e devotshėm qė e kanė besuar Allahu, ėshtė njė udhėzim e mėshirė dhe se ai pėr ēdo temė ėshtė sqarues dhe rrugė tregues.
Kėshtu qė Allahu me anė tė Kuranit neve na njofton me njohuri tė ndryshme qė sikur mos tė kishte qenė Kurani, kurrė nuk kemi pas mundėsi me i ditė. Shembull: Kurani jep njohuri pėr ekzistimin e shejtanit, pėr veēorit tė tij, pėr qėllimet e tij, pėr dinakėrinė e tij, pėr metodat precize qė i pėrdorė pėr mashtrimin e njerėzve, pėr karakterin tinėzarė tė tij, prej ēfar drejtimeve mund tu afrohet njerėzve dhe shumė njohuri tjera. Pėrtej kėsaj ai, njeriut ia tregon rrugėn se si do tė mund tė shpėtoj nga kurthet, vesveset, dyshimet, pėshpėritjet, dhe ndikimet e shejtanit. Prandaj ėshtė njė lehtėsi e madhe pėr njerėzit qė nė saje tė Kuranit tė bėhen vigjilent pėrballė njė armikut tė tillė sikur shejtani, qė u afrohet vetės sė tyre nė mėnyra tė fshehta. Dinakėria e tij ėshtė aē e madhe sa qė mund ti mashtroj shumė lehtė ata qė e kanė besimin e dobėt dhe tė luhatshėm. Dhe nė ditėn e llogaris shejtani do tu thotė atyre qe e kanė ndjekur rrugėn e tij kėshtu: Pse me keni ndjekur! A mos ju kam shti me zor me e ndjek rrugėn time.
Kurani ėshtė shumė i qartė dhe ėshtė njė libėr qė i thirr (fton) tė gjithė njerėzit qė tė jenė tė kujdesshėm ndaj dispozitave, obligimeve dhe ligjeve te fesė. Kėshtu qė si hallalli (e lejuara), si harami (e ndaluara), dhe tė gjitha temat tjera nė lidhje me fenė janė sqaruar. Prandaj njerėzit nė ditėn e mahsherit gjersa janė duke dhėnė llogari pėr atė qė e kanė vepruar nė jetėn e kėsaj bote, nuk do tė kenė mundėsi tė thonė kjo temė nuk na ėshtė komunikuar, kjo gjė nuk na ėshtė njoftuar.
Andaj Allahu me anė tė Kuranit, njerėzit i ka paralajmėruar pėr gjėrat e lejuara, pėr gjėrat e ndalura, pėr obligimet tjera fetare qė i pėrkasin ēdo muslimanit dhe nė tė njėjtėn kohė ua ka tėrhequr vėmendjen qe duke bėrė sa mė shumė vepra tė mira ta largojnė edhe vetėn e tyre po edhe familjet e tyre nga dėnimi dhe ndėshkimi i zjarrit tmerrues tė xhehennemit.
O ju qė besuat, ruajeni veten dhe familjen tuaj prej njė zjarri, lėndė djegėse e tė cilit janė njerėzit dhe gurėt. Atė (zjarrin) e mbikėqyrin engjėjt e rreptė e tė ashpėr qė nuk e kundėrshtojnė All-llahun pėr asgjė qė Ai i urdhėron dhe punojnė atė qė janė tė urdhėruar. (Tahrim, 6)
Tė kuptuarit e Kuranit nuk ėshtė i vėshtirė. Sepse stilin, modelin, dhe mėnyrėn e kuptuarės se tij Allahu e ka bėrė tė lehtė pėr mbar njerėzimin. Allahu nė lidhje me kėtė nė Kuran thotė:
Ne u sollėm atyre (mekasve) njė libėr (Kuranin) qė ua shkoqitėm nė baza tė diturisė, ėshtė udhėrrėfyes e mėshirė pėr ata qė besojnė. (Arafė, 52).
... Shih se si i sqarojmė faktet nė mėnyrė qė tė kuptojnė. (Enam, 65)
Edhe pse ajetet Kuranore janė tė qarta, pėrsėri njerėzit mendojnė se Kurani nuk ėshtė i kuptueshėm. Pėrveē kėsaj edhe shumica e njerėzve pretendojnė se nevojitet njė arsim shumė i gjatė me vite pėr leximin, kuptimin dhe jetimin e Kuranit. Mirėpo me tė vėrtet ata qė e thonė njė gjė tė tillė, nuk e kanė lexuar bile edhe asnjėherė Kuranin. Ose, e kanė lexuar por nuk kanė provuar ta kuptojė; ose ende duke qenė nė fillim ia kanė kushtėzuar vetės sė tyre me atė qė nuk do tė mund tė kuptojnė atė. Ndėrkaq Kurani, siē tregohet edhe nė ajetet Kuranore ėshtė njė libėr krejtėsisht i qartė. Andaj ēdo njeri qė e lexon me sinqeritet atė, do tė vėren se ėshtė posedues i njė stilit dhe formės sė lehtė tė kupėtuarjes.
Prandaj ėshtė njė mirėsi dhe dhunti e madhe pėr njerėzit stili, forma, mėnyra dhe gjuha e letė e kuptuarjes sė Kuranit. Allahu lehtėsinė e kupėtuarjes sė Kuranit nga ana e njerėzve nė njė ajet Kuranor e tregon kėshtu:
Ne e bėmė atė (Kuranin) tė lehtė me gjuhėn tėnde vetėm qė me tė ti pėrgėzosh tė devotshmit, dhe me tė ti tėrheqish vėrejtjen njė populli qė ėshtė kryeneē. (Merjem, 97).
Nė kėtė mėnyrė, ajo qė i pėrket njeriut ėshtė nėnshtrimi dhe mendimi mbi atė qė e ka komunikuar Allahu nė Kuran. Mirėpo disa njerėz nuk e mendojnė njė gjė tė tillė. Prandaj nga qė nuk e mendojnė njė gjė tė tillė gjithmonė e preferojnė atė qė ėshtė e vėshtirė. Dhe nė kėtė mėnyrė ata, duke kėrkuar rrugė tė gabuara dhe besime tė kota, jetojnė larg Kuranit i cili ėshtė arsye pėr shpėtimin e pėrhershėm tė tyre. Kėshtu qė siē tregohet nė njė ajet Kuranor, Pejgamberit a.s Allahut i ėshtė drejtuar nė kėtė mėnyrė:
E i dėrguari tha:O Zot im, vėrtet populli im e konsideroi kėtė Kuran si (diē) tė hedhur! (Furkan, 30).
Ndėrsa ata tė cilėt i kanė besuar Allahut me zemėr tė plotė, e dinė se Kurani nuk ėshtė i hedhur dhe e din se ai, ėshtė njė udhėzues, udhėrrėfyes dhe kėshilltar i zbritur nga ana e Mėshiruesit, Mėshirėbėrėsit Allahut. Dhe pėr kėtė arsye Allahu ka njoftuar se Kurani ėshtė shėrim dhe mėshirė pėr besimtarėt (Israė, 82). Nuk duhet tė harrojmė se me ajetet Kuranore zhduken dyshimet dhe pyetjet qė do tė mund tė formohen nė mendjen e njeriut dhe nė kėtė mėnyrė njeriu pėr vetėn e tij e mėson mėnyrėn mė tė pėrshtatshme tė moralit dhe jetesės.
Kjo pik qė do ta cekim ėshtė shumė me rėndėsi: Njerėzit nė rast se e jetojnė natyrshmėrinė e Islamit, gjithmonė do tė jetojnė tė lumtur, tė gėzuar, tė qetėsuar, tė toleruar, tė entuziazmuar, tė shėndoshė, tė drejtė, tė menēur dhe tė dalluar nga tė tjerėt. Kėshtu qė e kanė tė kotė ata qė pėrpiqen ti fitojnė kėto gjėra jashtė rrugės sė Kuranit. Dhe si rrjedhojė e kėsaj, edhe nėse mundohen me vite tė tėra, asnjėherė nuk do tė mundė ta gjejnė lumturin dhe qetėsinė shpirtėrore e trupore jashtė Kuranit. Prandaj pėrshtatja dhe tė nėnshtruarit e Kuranit pėr njeriun, ėshtė rruga e vetme e lumturisė dhe e qetėsisė, si nė kėtė botė po ashtu dhe nė botėn tjetėr. Nga kjo qė thamė deri mė tani del nė shesh se Kurani ėshtė i vetmi libėr i vėrtet, i cili njerėzit i nxjerr nga errėsira nė dritė. Kėtė e dėshmon edhe Allahu nė kėtė ajet Kuranor kėshtu:
Elif, Lam, Ra. (ky ėshtė) Libėr; Ne ta shpallėm ty qė me urdhrin e Zotit ti nxjerrėsh njerėzi prej errėsirave nė dritė; (ti nxjerrėsh prej errėsirės) nė rrugė tė Fuqiplotit, tė Falėnderuarit.(Ibrahim, 1).
Ata qė i nėnshtrohen dritės hyjnore tė Kuranit dhe u pėrshtaten urdhrave, ligjeve dhe kėshillave tė tij - me lejen e Allahut- si nė kėtė botė ashtu dhe nė botėn tjetėr, gjithmonė do tė pėrballohen me lehtėsi dhe do tė jetojnė njė jetė tė rehatshme tė qetė dhe tė bukur
Ne nuk ta shpallėm Kuranin pėr tė munduar ty. Ta shpallėm vetėm kėshillė (pėrkujtim) pėr atė qė frikėsohet. (Ta Ha, 2-3).
Allahu gjatė gjithė historisė sė njerėzve pėr ta gjetur tė vėrtetėn, tė drejtėn dhe pėr tė fituar njohuri nė lidhje me fenė, njerėzve u ka dėrguar libra tė shenjta, dhe nė tė njėjtėn kohė pėr sqarimin dhe pėrcjelljen e kėtyre librave nė mesin e tyre ka dėrguar pejgamber. Nė mesin e kėtyre librave tė shenjta qė kanė zbritur nga ana Allahut gjendet edhe Kurani Famėlartė. Kėshtu qė Kurani ėshtė libri i fundit i shenjtė qė ka zbritur pėr udhrrėfimin e mbar njerėzimit. Allahu veēorinė e udhėrrėfyesit nė njė ajet Kuranor e tregon e kėshtu:
Udhrrėfim pėr njerėz, e zbriti edhe Furkanin (dalluesin e sė vėrtetės nga gėnjeshtra). Ska dyshim se ata qė mohojnė argumentet e All-llahut i pret ndėshkimi i rreptė. All-llahut ėshtė ngadhėnjyes, shpagimtar. (Ali-Imran, 4).
Tė gjitha librat qė i ka zbritur Allahu para Kuranit, janė falsifikua dhe kanė pėsuar ndryshime nga ana e njerėzve, mushrikėve dhe armiqve tė fesė. Dhe si rrjedhojė e kėsaj, kėto libra e kanė humbur origjinalitetin e tyre duke iu shtuar dhe bashkangjitur shumė besėtytni, shumė fjalė tė kota, tė padobishme dhe tė pavlefshme. Ndėrkaq libri i fundit Kurani Kerim deri mė tani nuk ka pasuar ndonjė ndryshim dhe qė nga tani e mė tutje nuk do tė ketė ndonjė ndryshim. Sepse Allahu ėshtė betuar se atė, do ta mbroj deri nė ditėn e kiametet dhe se nuk do ti lė njerėzit, mushrikėt (politeistet), mynafikėt (dyfytyrėshit), armiqtė e fesė apo dike tjetėr ta ndryshoj edhe njė shkronjė tė vetme nė kėtė libėr hyjnorė. Allahu kėtė tė vėrtet nė Kuran e tregon kėshtu:
Ne me madhėrinė Tonė e shpallėm Kuranin dhe Ne gjithsesi jemi mbrojtės tė tij. (Hixhr, 9)
Atij nuk mund ti mvishet e pavėrteta nga asnjė anė; ėshtė i zbritur prej tė Urtit, tė Lavdishmit. (Fussilet, 42).
Siē u pa nga ajetet Kuranore, Allahu qenka mbrojtėsi i Kuranit. Pėr kėtė arsye Kurani ėshtė njė libėr i vėrtet qė nė te, nuk do tė ketė ndryshime gjersa tė ketė natė dhe ditė nė kėtė sipėrfaqe tė tokės. Nė tė njėjtėn mėnyrė edhe urdhrat edhe ligjet edhe kėshillat qė gjenden brenda tij, janė tė vlefshme deri nė ditėn e kiametit. Sepse urdhrat, ligjet dhe kėshillat e Kuranit janė pėr tė gjitha kohėrat. Andaj nėnshtrueshmėria dhe zbatimi i ligjeve, urdhrave dhe kėshillave tė Kuranit pėr njė njeri ėshtė njė dhunti dhe marsi e madhe qė atij i ėshtė dhėnė nga ana e Allahut. Kėshtu qė Allahu rėndėsinė e Kuranit pėr besimtarėt nė njė ajet Kuranor e tregon kėshtu:
Ne ty ta shpallėm librin sqarim pėr ēdo send, udhėzim e mėshirė dhe myzhde pėr muslimanėt (Nahl, 89).
Ēdo njeri qė e mėson dhe e bėnė udhėrrėfyes dhe kėshilltarė tė vetės sė tij Kuranin, do ta mėsoj nė mėnyrėn mė tė mirė qėllimin e krijimit tė tij, qėllimin e ardhjes sė tij nė kėtė botė, rrugėn e fitimit tė xhennetit, dashurisė, rahmetit, mėshirės, dhe kėnaqėsisė sė Allahut, po edhe nė tė njėjtėn kohė ai do tė mėson edhe atė se ēfarė kėrkon Allahu prej njerėzve, ēfarė duhet tė bėjnė njerėzit gjatė gjithė jetės sė tyre nė kėtė botė, cilat vepra duhet vepruar, cilat vepra nuk duhet vepruar, fshehtėsitė e krijimit, moralin mė tė mirė dhe shumė shumė gjėra tjera tė vėrteta.
Njeriu pėrveē kėtyre, nga Kurani mund tė mėsoj edhe pėrgjigjet e pyetjeve nė lidhje me fenė qė mund ti parashtrohen nga ana e njerėzve vetės sė tij. Sepse nė Kuran ēdo pyetje nė lidhje me fenė e ka pėrgjigjen. Allahu nė Kuran thotė:
Dhe ata nuk tė sjellin ndonjė shembull ty, e qė Ne tė mos ta tregojmė tė vėrtetėn, duke tė ofruar shpjegim tė qartė e tė plotė (Furkan, 33).
Sikurse jepet njohuri me ajetet Kuranore pėr ēdo gjė nė lidhje me fenė, edhe nė tė njėjtėn kohė nuk ėshtė lėnė asnjė temė qė njerėzit nė lidhje me atė temė tė pėrēahen nė mesė vetės. Duke u nisur nga kjo Allahu nė njė ajet Kuranor tregon se njėra nga shkaqet e zbritjes sė Kuranit ėshtė edhe sqarimi i temave pėr tė cilat njerėzit ishin pėrēarė nė mes veti:
Ne nuk ta shpallėm ty pėr tjetėr Kuranin, vetėm qė tu sqarosh atyre atė pėr ēka u pėrēanė, e (ta zbritėm) qė tė jetė udhėzim e mėshirė pėr njerėzit qė besojnė. (Nahl, 64).
Nė ajetin e mė sipėr pėrmendur njoftohet se, Kurani pėr besimtarėt e devotshėm qė e kanė besuar Allahu, ėshtė njė udhėzim e mėshirė dhe se ai pėr ēdo temė ėshtė sqarues dhe rrugė tregues.
Kėshtu qė Allahu me anė tė Kuranit neve na njofton me njohuri tė ndryshme qė sikur mos tė kishte qenė Kurani, kurrė nuk kemi pas mundėsi me i ditė. Shembull: Kurani jep njohuri pėr ekzistimin e shejtanit, pėr veēorit tė tij, pėr qėllimet e tij, pėr dinakėrinė e tij, pėr metodat precize qė i pėrdorė pėr mashtrimin e njerėzve, pėr karakterin tinėzarė tė tij, prej ēfar drejtimeve mund tu afrohet njerėzve dhe shumė njohuri tjera. Pėrtej kėsaj ai, njeriut ia tregon rrugėn se si do tė mund tė shpėtoj nga kurthet, vesveset, dyshimet, pėshpėritjet, dhe ndikimet e shejtanit. Prandaj ėshtė njė lehtėsi e madhe pėr njerėzit qė nė saje tė Kuranit tė bėhen vigjilent pėrballė njė armikut tė tillė sikur shejtani, qė u afrohet vetės sė tyre nė mėnyra tė fshehta. Dinakėria e tij ėshtė aē e madhe sa qė mund ti mashtroj shumė lehtė ata qė e kanė besimin e dobėt dhe tė luhatshėm. Dhe nė ditėn e llogaris shejtani do tu thotė atyre qe e kanė ndjekur rrugėn e tij kėshtu: Pse me keni ndjekur! A mos ju kam shti me zor me e ndjek rrugėn time.
Kurani ėshtė shumė i qartė dhe ėshtė njė libėr qė i thirr (fton) tė gjithė njerėzit qė tė jenė tė kujdesshėm ndaj dispozitave, obligimeve dhe ligjeve te fesė. Kėshtu qė si hallalli (e lejuara), si harami (e ndaluara), dhe tė gjitha temat tjera nė lidhje me fenė janė sqaruar. Prandaj njerėzit nė ditėn e mahsherit gjersa janė duke dhėnė llogari pėr atė qė e kanė vepruar nė jetėn e kėsaj bote, nuk do tė kenė mundėsi tė thonė kjo temė nuk na ėshtė komunikuar, kjo gjė nuk na ėshtė njoftuar.
Andaj Allahu me anė tė Kuranit, njerėzit i ka paralajmėruar pėr gjėrat e lejuara, pėr gjėrat e ndalura, pėr obligimet tjera fetare qė i pėrkasin ēdo muslimanit dhe nė tė njėjtėn kohė ua ka tėrhequr vėmendjen qe duke bėrė sa mė shumė vepra tė mira ta largojnė edhe vetėn e tyre po edhe familjet e tyre nga dėnimi dhe ndėshkimi i zjarrit tmerrues tė xhehennemit.
O ju qė besuat, ruajeni veten dhe familjen tuaj prej njė zjarri, lėndė djegėse e tė cilit janė njerėzit dhe gurėt. Atė (zjarrin) e mbikėqyrin engjėjt e rreptė e tė ashpėr qė nuk e kundėrshtojnė All-llahun pėr asgjė qė Ai i urdhėron dhe punojnė atė qė janė tė urdhėruar. (Tahrim, 6)
Tė kuptuarit e Kuranit nuk ėshtė i vėshtirė. Sepse stilin, modelin, dhe mėnyrėn e kuptuarės se tij Allahu e ka bėrė tė lehtė pėr mbar njerėzimin. Allahu nė lidhje me kėtė nė Kuran thotė:
Ne u sollėm atyre (mekasve) njė libėr (Kuranin) qė ua shkoqitėm nė baza tė diturisė, ėshtė udhėrrėfyes e mėshirė pėr ata qė besojnė. (Arafė, 52).
... Shih se si i sqarojmė faktet nė mėnyrė qė tė kuptojnė. (Enam, 65)
Edhe pse ajetet Kuranore janė tė qarta, pėrsėri njerėzit mendojnė se Kurani nuk ėshtė i kuptueshėm. Pėrveē kėsaj edhe shumica e njerėzve pretendojnė se nevojitet njė arsim shumė i gjatė me vite pėr leximin, kuptimin dhe jetimin e Kuranit. Mirėpo me tė vėrtet ata qė e thonė njė gjė tė tillė, nuk e kanė lexuar bile edhe asnjėherė Kuranin. Ose, e kanė lexuar por nuk kanė provuar ta kuptojė; ose ende duke qenė nė fillim ia kanė kushtėzuar vetės sė tyre me atė qė nuk do tė mund tė kuptojnė atė. Ndėrkaq Kurani, siē tregohet edhe nė ajetet Kuranore ėshtė njė libėr krejtėsisht i qartė. Andaj ēdo njeri qė e lexon me sinqeritet atė, do tė vėren se ėshtė posedues i njė stilit dhe formės sė lehtė tė kupėtuarjes.
Prandaj ėshtė njė mirėsi dhe dhunti e madhe pėr njerėzit stili, forma, mėnyra dhe gjuha e letė e kuptuarjes sė Kuranit. Allahu lehtėsinė e kupėtuarjes sė Kuranit nga ana e njerėzve nė njė ajet Kuranor e tregon kėshtu:
Ne e bėmė atė (Kuranin) tė lehtė me gjuhėn tėnde vetėm qė me tė ti pėrgėzosh tė devotshmit, dhe me tė ti tėrheqish vėrejtjen njė populli qė ėshtė kryeneē. (Merjem, 97).
Nė kėtė mėnyrė, ajo qė i pėrket njeriut ėshtė nėnshtrimi dhe mendimi mbi atė qė e ka komunikuar Allahu nė Kuran. Mirėpo disa njerėz nuk e mendojnė njė gjė tė tillė. Prandaj nga qė nuk e mendojnė njė gjė tė tillė gjithmonė e preferojnė atė qė ėshtė e vėshtirė. Dhe nė kėtė mėnyrė ata, duke kėrkuar rrugė tė gabuara dhe besime tė kota, jetojnė larg Kuranit i cili ėshtė arsye pėr shpėtimin e pėrhershėm tė tyre. Kėshtu qė siē tregohet nė njė ajet Kuranor, Pejgamberit a.s Allahut i ėshtė drejtuar nė kėtė mėnyrė:
E i dėrguari tha:O Zot im, vėrtet populli im e konsideroi kėtė Kuran si (diē) tė hedhur! (Furkan, 30).
Ndėrsa ata tė cilėt i kanė besuar Allahut me zemėr tė plotė, e dinė se Kurani nuk ėshtė i hedhur dhe e din se ai, ėshtė njė udhėzues, udhėrrėfyes dhe kėshilltar i zbritur nga ana e Mėshiruesit, Mėshirėbėrėsit Allahut. Dhe pėr kėtė arsye Allahu ka njoftuar se Kurani ėshtė shėrim dhe mėshirė pėr besimtarėt (Israė, 82). Nuk duhet tė harrojmė se me ajetet Kuranore zhduken dyshimet dhe pyetjet qė do tė mund tė formohen nė mendjen e njeriut dhe nė kėtė mėnyrė njeriu pėr vetėn e tij e mėson mėnyrėn mė tė pėrshtatshme tė moralit dhe jetesės.
Kjo pik qė do ta cekim ėshtė shumė me rėndėsi: Njerėzit nė rast se e jetojnė natyrshmėrinė e Islamit, gjithmonė do tė jetojnė tė lumtur, tė gėzuar, tė qetėsuar, tė toleruar, tė entuziazmuar, tė shėndoshė, tė drejtė, tė menēur dhe tė dalluar nga tė tjerėt. Kėshtu qė e kanė tė kotė ata qė pėrpiqen ti fitojnė kėto gjėra jashtė rrugės sė Kuranit. Dhe si rrjedhojė e kėsaj, edhe nėse mundohen me vite tė tėra, asnjėherė nuk do tė mundė ta gjejnė lumturin dhe qetėsinė shpirtėrore e trupore jashtė Kuranit. Prandaj pėrshtatja dhe tė nėnshtruarit e Kuranit pėr njeriun, ėshtė rruga e vetme e lumturisė dhe e qetėsisė, si nė kėtė botė po ashtu dhe nė botėn tjetėr. Nga kjo qė thamė deri mė tani del nė shesh se Kurani ėshtė i vetmi libėr i vėrtet, i cili njerėzit i nxjerr nga errėsira nė dritė. Kėtė e dėshmon edhe Allahu nė kėtė ajet Kuranor kėshtu:
Elif, Lam, Ra. (ky ėshtė) Libėr; Ne ta shpallėm ty qė me urdhrin e Zotit ti nxjerrėsh njerėzi prej errėsirave nė dritė; (ti nxjerrėsh prej errėsirės) nė rrugė tė Fuqiplotit, tė Falėnderuarit.(Ibrahim, 1).
Ata qė i nėnshtrohen dritės hyjnore tė Kuranit dhe u pėrshtaten urdhrave, ligjeve dhe kėshillave tė tij - me lejen e Allahut- si nė kėtė botė ashtu dhe nė botėn tjetėr, gjithmonė do tė pėrballohen me lehtėsi dhe do tė jetojnė njė jetė tė rehatshme tė qetė dhe tė bukur